Na een dagje Tuzla pakten mijn vriend en ik de bus naar de hoofdstad van Bosnië-Herzegovina: Sarajevo. Een stad waarbij ik op voorhand een treurig beeld had. De oorlogen van de jaren negentig hadden hier zeker mee te maken. In Sarajevo wilde ik meer over deze tragische episode te weten komen, maar ik wist niet zeker of de stad zelf ook de moeite waard zou zijn. Nu, terugblikkend op mijn bezoek aan Sarajevo, kan ik met trots zeggen dat deze stad geweldig is. De stad vormde de grootste verrassing van onze Balkanreis! Niet alleen is Sarajevo van grote historische betekenis geweest, de stad is ook nog eens een traktatie voor het oog. De architectuur, het karakteristieke centrum, de groene stadsheuvels en de vele bruggen maken deze stad een prima bestemming voor een stedentrip. Bovendien is de grootste troef van Sarajevo het multiculturele karakter. Zo kun je je op het ene moment in de straten van Istanboel wanen en vervolgens denk je weer dat je in Wenen of Boedapest staat. Sarajevo is een stad die verschillende werelden bij elkaar brengt en dit geeft een bijzondere sfeer. In dit artikel laat ik je het multiculturele Sarajevo zien.

Turkse sferen: stichting door het Ottomaanse rijk

In Nederland hebben we vrij weinig van de Ottomanen meegemaakt, maar deze islamitische dynastie was een lange tijd één van machtigste rijken van de wereld. Het Ottomaanse rijk (voorloper van het huidige Turkije) besloeg tussen de veertiende en de twintigste eeuw grote delen van Zuid-Europa, Azië en Noord-Afrika. Voor Sarajevo hebben de Ottomanen een cruciale invloed gehad, want zij hebben deze stad gesticht in 1461. Vier eeuwen lang behoorde Sarajevo tot de Ottomanen en ontwikkelde het zich tot één van de modernste steden van Europa. Tegenwoordig zie je nog altijd veel van de Ottomaanse invloeden terug in de stad. Het prominente voorbeeld hiervan is het oude stadscentrum, de Baščaršija. Een wandeling hier voelt bijna aan als een wandeling door Istanboel. Proef de oosterse sferen in de theehuizen en baklava cafés en loop door de nauwe straatjes van de bazaar.

Sarajevo bosnia Ottoman

Wat te zien in de Baščaršija?

  • Mis niet het icoon van Sarajevo: de Sebilj op het Baščaršija plein. Dit is een houten waterfontein, gebouwd door Mehmed Pasha Kukavica in 1753. Als je de lokale gidsen mag geloven, dan komt de fontein met een legende. Neem een slokje van het water en je zult ooit terugkeren naar Sarajevo.
  • Een rondje in de Moricá Han: dit is een binnenplaats waar een restaurant en een tapijtenwinkel zijn gevestigd. In de vijftiende en zestiende eeuw deed deze plek dienst als karavanserei. Dit is een overnachtingsplaats voor reizende handelaren door de Balkan.
  • Neem een kijkje bij de Gazi-Husrev-Beg moskee, de grootste en oudste moskee van Sarajevo. Zorg ervoor dat je met gepaste kleding naar binnen gaat (bedekte knieën en schouders).
  • Bewonder de ruïne van Taslihan, ooit de grootste karavanserai van de regio. Taslihan betekent stenen herberg. Het bood ruimte aan zo’n 90 reizigers en hun paarden. Het complex ging ten onder in een brand in 1879. Bij de bouw van het naastgelegen Hotel Europe werden de funderingen van de herberg herontdekt.
  • Loop over de Ottomaanse Latinska ćuprija. Dit is de stenen brug waarvandaan Gavrillo Princip op 28 juni 1914 aartshertog Franz Ferdinand van Oostenrijk doodschoot. Een moord waardoor de Eerste Wereldoorlog is gestart.

Sarajevo Bosnia

Sarajevo Bosnia

Baklava en thee, in Baščaršija vind je Istanboel in het klein. 

Schitterende Erfenis van Oostenrijk-Hongarije

In 1878 nam Oostenrijk-Hongarije het bestuur over in Bosnië. Ook al duurde het bewind van deze machtige Dubbelmonarchie slechts 40 jaar, het heeft voor veel veranderingen gezorgd in het land. Eén van deze veranderingen was de modernisering. Zo ging de eerste tram van Europa in Sarajevo rijden. Ook zorgde Oostenrijk-Hongarije voor nieuwe architectuur in de stad. Hier werden ze bij ‘geholpen’ door een grote brand in 1880. De herbouw stond in het teken van de neoclassicistische architectuur en de pseudo-Moorse stijl (een mengelmoes van Moorse en christelijke elementen). De mooiste gebouwen zijn te vinden in de Ferhadija straat en langs de Obala Kulina Bana. Ik inspireer je alvast met mijn favorieten:

  • Vijećnica, het stadhuis van Sarajevo. In de negentiende eeuw was dit het grootste gebouw van Sarajevo, maar helaas werd het flink beschadigd tijdens de bezetting van Sarajevo in 1992. Het stadhuis werd na restauratie opnieuw geopend in 2004 en valt zeker op door de oranje-rode kleuren.
  • Sarajevska Pivara: een brouwerij die zowel het Ottomaanse rijk als Oostenrijk-Hongarije heeft meegemaakt en nog altijd in bedrijf. is Ook dit gebouw is  een opvallende verschijning door de rode muren.
  • Sarajevo Main Post Office, meer dan alleen een postkantoor. Dit gebouw uit 1913 heeft een prachtig interieur met een glazen dak, kroonluchters en kleurrijke details.
  • Academie van de Kunsten, een fascinerend gebouw aan de Miljacka rivier. Ooit gebouwd als Evangelische kerk, maar na de Eerste Wereldoorlog verlieten veel evangelische christenen Sarajevo. Tegenwoordig is het gebouw in gebruik als Kunstacademie.

Oostenrijk-Hongarije liet architectonische parels achter in Sarajevo. 

Kruispunt van oost en west

Er is één plek in de stad waar de verschillende werelden in Sarajevo zichtbaar bij elkaar komen: de ‘Sarajevo Meeting of Cultures’. Dit is een betegelde scheidingslijn op de Ferhadija straat. Sta je op dit punt en kijk je de ene kant op, dan zie je een typisch Turks straatbeeld. Kijk je de andere kant op, dan zie je een Weens straatbeeld (onderstaande foto). Deze lijn verbindt het oosten met het westen. Tip voor de zoetekauwen: vlakbij deze plek vind je de Slatko Cose (vertaling: het zoete kruispunt). Op iedere hoek rondom deze kruising is een gebakwinkeltje gevestigd met een rijk aanbod aan gebakjes, chocolade en cakes.

Meeting cultures sarajevo

Sarajevo Meeting of Cultures, het kruispunt in Sarajevo waar het oosten het westen ontmoet. 

MOSKEEËN en kerken in alle soorten en maten

Voor de oorlogen van de jaren negentig was Sarajevo een zeer multiculturele stad. Volgens de volkstelling van 1991 was 49% Bosnisch moslim, 29% was Servisch orthodox en 6% was Kroatisch katholiek. Ondanks de vele stromingen en religiën blonk de stad uit in tolerantie. Achtergrond of religie maakte voor de inwoners niet uit. Dit multiculturele karakter zie je ook goed terug in de religieuze gebouwen in deze stad. Zo vind je op het Trg Fra Grge Martića de Heilige Hart Kathedraal, de grootste rooms-katholieke kathedraal van Bosnië-Herzegovina. Een paar straten verderop prijkt een Orthodoxe variant, de Geboortekathedraal van de Moeder Gods. En één straat verder loop je tegen de Ferhadjia dzamija (moskee). En dat allemaal binnen een straal van 500 meter!

Sarajevo Bosnia religions

Een moskee, verschillende kerken en een synagoge binnen een straal van een paar honderd meter!

OOit het JERUZALEM van Europa

Vlakbij de Ferhadjia dzamija stond ooit de Oude Synagoge (nu: Joods Historisch museum). In de zestiende eeuw vestigde een groot aantal Sefardische joden zich in Sarajevo, nadat ze verbannen waren in Spanje. Ze stonden op goede voet met de Ottomanen en mochten synagogen aanleggen. Begin twintigste eeuw woonden er in totaal 12.000 Joden in Sarajevo. Gecombineerd met alle andere culturele stromingen leidde dit tot de bekende bijnaam voor Sarajevo: het Jeruzalem van Europa. Na 1945 veranderde het multiculturele karakter. Na de Tweede Wereldoorlog waren er nog maar 1.000 joden over. Velen van hen besloten Sarajevo te verlaten. Het tweede keerpunt was de Bosnische oorlog. In vier jaar tijd stierven meer dan 10.000 mensen en na de oorlog besloten velen een nieuw leven elders te starten. Volgens de volkstelling van 2013 bestaat Sarajevo voor 80% uit Bosnische moslims. De culturele samenstelling van de stad is dus iets veranderd, maar de tolerante houding is nog steeds aanwezig. Of je nu christen, moslim of joods bent, het maakt nog steeds allemaal niet uit in Sarajevo.

Ben jij ook in Sarajevo geweest? Ik hoor graag jouw tips voor deze fascinerende stad.

Author

"Don't let your dreams be dreams. Go live your dreams. Go travel", is het motto van Esther. Ze is hopeloos verliefd op al het moois wat deze wereld te bieden heeft. Op Go Live Go Travel combineert ze de liefde voor reizen met haar passie voor schrijven.

4 Comments

    • Esther Reply

      Dankjewel voor je enthousiaste reactie! Doen, Sarajevo is zo leuk! 🙂

  1. Wat leuk om zo”n uitgebreid blog over Sarajevo te lezen. Ik vond het zelf echt een hele mooie en interessante stad. Nu wil ik terug!

    • Esther Reply

      Haha misschien een leuke bestemming voor je als je aankomende zomer naar de Balkan toegaat 😉

Write A Comment