Na een aantal heerlijke relaxdagen in Essaouira – had ik al gezegd hoe fijn ik deze plek vond? – pakten we de bus naar Marrakesh. Onze laatste stop tijdens onze reis in Marokko en een mooie variatie op het rustige Essaouira. We brachten een kleine twee dagen door in de roze stad van Marokko, absoluut niet genoeg om alles gezien te hebben. Ik ga je dus niet lopen vertellen over de must do’s of hoogtepunten. Daarvoor was ik er te kort. Ik richt me juist op mijn eigen indrukken van deze bestemming. Wat viel me op, wat verraste mij of vond ik juist niet zo leuk? Bereid je voor een random collectie van observaties en praktische tips.

1. Warm welkom: mural van Hendrik Beikirch

De eindhalte van onze busrit was het moderne treinstation van Marrakesh. Gebouwd in 2008 met een duidelijk oosters tintje. Een mooi station, maar nog mooier vond ik de artistieke begroeting op een flatgebouw voor het station. Een levensgroot zwart-wit portret van een Aziz handelaar tegen een oranje achtergrond, geschilderd door de Duitse artiest Hendrik Beikirch. Dit werk is onderdeel van een reeks van muurschilderingen onder de naam ‘Tracing Morocco’. Beikirch legt gezichten vast van Marokkaanse mannen en vrouwen en eert hiermee zijn ontmoetingen met deze mensen tijdens een lang verblijf in dit land. De artiest beperkt zich niet alleen tot Marokko, je komt zijn ‘gezichten’ over de hele wereld tegen. Ook in Nederland: ik heb zijn werk gezien in het Zeeuwse Goes.

Beikirch Marrakesh

2. Parlez-vous français?

Ik spreek dus geen Frans en dat is een flink nadeel in Marokko. Naast het Darija (Marokkaans Arabisch) is Frans een veel gesproken taal en het wordt bijna verwacht dat iedere toerist deze taal ook machtig is. Engels wordt amper gesproken. Een beetje kennis van de Franse taal gaat je dus zeker helpen bij het bestellen van een gerecht in een restaurant of tijdens het shoppen op de soek.

3. Jemaa el-Fnaa is horror voor dierenliefhebbers

Dit klinkt misschien hard, maar ik kan het niet anders omschrijven. Dit plein annex marktplaats is een vreemde combinatie van onschuldige sapjesverkopers en schaamteloze dierenentertainment. Er lijkt geen grens te bestaan voor wat je allemaal met dieren kunt doen. Apen aan een ketting, een dozijn adders op een picknickkleed, paardenrijtuigen net iets te dicht achter elkaar opgesteld. Allemaal bedoeld om de toeristen te vermaken, maar ten koste van de dieren zelf. Na vijf minuten rond te hebben gekeken, besloot ik al snel dat ik geen onderdeel wilde uitmaken van deze toeristenshow.

Jemaa El Fna Marrakesh‘s Middags snel een foto geklikt van het plein en toen wegwezen. 

4. Maak liever geen foto’s van locals

Foto’s maken is best een ding in Marrakesh. Locals willen namelijk absoluut niet op een foto staan, ook niet per ongeluk. Ze protesteren of vragen in sommige gevallen geld als ze denken dat ze op jouw foto staan (ik heb dit zelf niet meegemaakt). Nu maak ik geen portretfoto’s, maar ik houd wel van straatfotografie. En dat is vrij lastig als je geen gezichten van locals kunt vastleggen. Het komt erop neer dat je vaak moet wachten op het juiste moment. Ik moet eerlijk bekennen dat ik eigenlijk nog nooit in een land ben geweest waar mensen zo snel protesteren tegen foto’s. Zodra iemand vermoedt dat hij of zij wellicht op jouw foto staat, bedekken ze hun gezicht en gaan ze schreeuwen (Madame, no!). Foto’s maken met je telefoon gaat trouwens iets makkelijker, daar wordt minder snel tegen geprotesteerd.

5. Verwacht rijen

Misschien was ik verwend geraakt door Essaouira, maar wat mij erg opviel toen ik in Marrakesh rondliep, was de grote groepen toeristen (veel Hollanders!). En uiteraard willen al die toeristen dezelfde bezienswaardigheden zien, dus stonden we vaak in de rij. In de rij om een kaartje te kopen, in de rij binnen om uiteindelijk de grote attractie te mogen zien. Tijdens ons verblijf bezochten we de Jardin Majorelle en de Saadi Tombe. Beiden erg mooi, maar erg vol met toeristen. Bij de Jardin zag ik zelfs dat medewerkers voor een klein zakcentje hun service aanboden om de foto’s voor je te maken, op plekken waar niemand mag komen.

Ik snap dat steeds meer mensen reizen en ikzelf ben ook één van die toeristen, maar ik vond het toch afdoen aan de sfeer. Misschien hadden we gewoon pech met de reisperiode (september) en is het in de winter of lente prima te doen.

Drukte Saadi TombeLange rij binnen de Saadi Tombe.Saadi Tombe MarrakeshAllemaal in de rij om voor 2 minuten deze grafkamer binnen te kijken.Jardin Majorelle MarrakeshJardin Majorelle, tussen het groen van de cactussen slechts een paar toeristen te zien.Jardin Majorelle MarrakeshKom je dichterbij, dan zie je de zwerm aan toeristen rondom de blauwe villa, het hoogtepunt van de tuin. 

6. Ladies: pas je kleding aan

Marrakesh is een populaire bestemming, maar het lijkt erop alsof toeristen soms vergeten in welk land ze zijn. Marokko is een voornamelijk islamitisch land. Dit betekent dat de kledingcode conservatief is: schouders en benen zijn bedekt. Korte broekjes en tanktops kun je dus thuislaten, dan had je beter voor een Zuid-Europese bestemming moeten kiezen. Neem vooral sjaaltjes mee om rond de schouders te slaan en losse lange broeken. Je trekt als westerse toerist al genoeg aandacht, val niet extra op door te bloot te kleden.

7. Medina is een mentale uitdaging

Stoffige wegen, smalle stadspoorten, een continue stroom van scootertjes en een gebrek aan trottoirs en avondverlichting. De medina deed me af en toe een beetje denken aan India. Druk, chaotisch en een beetje overweldigend, maar dan zonder koeien. In de medina van Marrakesh moet je continu alert zijn op alles en iedereen om je heen. Als je even niet uitkijkt, rijdt er zo een scooter tegen je op. Het helpt dan ook niet dat de medina, en vooral de soeks, soms een beetje aanvoelt als een doolhof. Gelukkig bieden offline navigatieapps zoals Here Maps of Maps.me een uitkomst. Nadeel: je kijkt meer naar je telefoon en let minder op alles om je heen. Mijn vriend is op deze manier bijna tegen een slangenbezweerder in de soek aangelopen.

Marrakesh Morocco chaos

Souk Marrakesh

Souk Marrakesh

8. Ongevraagd vriendelijk advies

De vervelende kant van Marrakesh: de jonge Marokkanen met ‘gratis vriendelijk advies’. Er is niets vriendelijks of gratis aan. Het doel is toeristen op te lichten. Het gaat als volgt: jongens tussen de 15 en 25 jaar spreken toeristen aan om hen te helpen bij het vinden van die ene bezienswaardigheid. Ze zeggen: ‘I am not a guide, I don’t want to sell you something. I want to help you’. Alleen willen ze niet helpen, ze willen geld. Via allerlei omwegen leiden ze naar je bestemming en dan eisen ze geld voor hun service. Geef je geen geld of probeer je ze af te wimpelen, dan worden ze boos. En dit is niet het enige, dit zijn de andere scams die wij hebben meegemaakt:

  • De weg is afgesloten: een groepje jonge Marokkanen maakt toeristen wijs dat de weg die zij willen nemen gesloten is. Geen paniek: zij weten een andere route. Het idee is dat ze met je meelopen en op het eind geld eisen voor hun service.
  • Engels oefenen: iemand spreekt je aan op een vriendelijke manier en zegt dat hij graag zijn Engels wil oefenen. Na een kort babbeltje neemt hij je mee op een privé tour door de medina en zet je af bij een winkeltje. Daar krijg je direct thee in jouw handen geduwd en begint een verkooppraat. Het idee is dat je op het einde iets koopt en dat jouw ‘gids’ daarover commissie krijgt.

Mijn advies voor dit alles: zet je offline navigatieapp aan op je telefoon, bedank de jongens voor het advies (no, thank you!) en loop stug door. Ze zullen boos worden, schreeuwen en meelopen, want ze accepteren geen nee, maar op een gegeven moment druipen ze af.

9. Marrakesh beloont doorzetters

Als je eenmaal gewend bent aan de hectiek, dan ga je ook oog krijgen voor de schoonheid. Marrakesh heeft namelijk ook genoeg mooie kanten. Denk aan die prachtige rood-oranje gekleurde straatjes met sprookjesachtige deuren in de medina. De groen met blauwe bloemmotieftegels bij iedere bezienswaardigheid, van de Ali Ben Youssef Madrassa (tijdelijk gesloten) tot de Saadi tombes. Of de decoratieve bogen vol met houtsnijwerk die doen denken aan het Alhambra in Spanje. Marrakesh is een magische bestemming, een traktatie voor iedere fotograaf.

Detail steeg Marrakesh

Deuren Marrakesh

Tegel Saadi Tombs

Rode straatjes Marrakech

Marrakesh details

Lovely streets Marrakesh

10. Opladen in een Riad

Marrakesh kan dus een beetje overweldigend zijn. Het kiezen van een fijne accommodatie is daarom cruciaal. Een plek waar je de bedrijvigheid van de stad even kan laten voor wat het is, terug kan trekken en ontspannen. Mijn advies: kies voor een Riad. Dit is een traditioneel huis gebouwd rondom een besloten binnenplaats. En juist die binnenplaats maakt een Riad zo fijn, want hier kun je toch buiten zijn zonder de drukte van de medina te ervaren. Een perfecte plek om op te laden, een boekje te lezen of muntthee te drinken en daarna met nieuwe energie de stad weer te verkennen. Wij sliepen in Riad Villa Almeria, een dikke aanrader.

Riad Marrakesh Almeria

Riad Marrakesh Almeria

Zou jij naar Marrakesh willen gaan?

Author

"Don't let your dreams be dreams. Go live your dreams. Go travel", is het motto van Esther. Ze is hopeloos verliefd op al het moois wat deze wereld te bieden heeft. Op Go Live Go Travel combineert ze de liefde voor reizen met haar passie voor schrijven.

Write A Comment